Een bijzonder voorbeeld

Wie mijn volgeling wil zijn moet zichzelf verloochenen en zijn kruis opnemen (Marcus 8, 27-35) – zoals Christus zelf heeft gedaan en overwon – dat was het evangelie van de 24e zondag in jaar B.
Dit lezend moest ik terugdenken aan het interview dat mgr. Harrie Smeets, nog geen drie jaar bisschop van Roermond, vorige week in een landelijke krant gaf.
Bij hem is hersentumor geconstateerd, niet operabel, niet te genezen, 61 jaar oud.
Ik zal hieraan sterven, zegt hij in dat interview. Hij is halfzijdig verlamd en kan niet meer zelfstandig lopen, maar op de foto zichtbaar monter. Er is nog elke dag vreugde, zegt hij, ook al moet ik met alles geholpen worden. Bij dit alles steunt hij op zijn geloof. Geen twijfel of wanhoop.
Zoals Maria tot de engel zei: ‘mij geschiede naar Uw Woord’. Dat geldt ook voor mij, zegt de bisschop.
Ik weet ook niet waarom de dingen zijn zoals ze zijn en hoe het allemaal zal gaan, maar het vertrouwen in Hem is er, vervolgt hij.
Van genezing zal geen sprake zijn, heeft de specialist hem voorgehouden. Van meet af aan heeft hij er tamelijk rustig op gereageerd.
Als bisschop had hij wel slapeloze nachten gehad vanwege de problemen die op zijn pad kwamen en moeilijke beslissingen die hij moest nemen. Dat bracht onrust, maar mijn ziekte brengt geen onrust.
Ik ben reëel. Ik zal hieraan sterven.
Of hij niet boos was geweest? Natuurlijk had hij hier nog wat langer willen blijven, maar geen vraag naar het waarom, of waarom ik. Nee, ik heb me meteen afgevraagd: waarom ik niet. Ik ben toch niet meer of beter dan een ander.
In de periode dat hij er slechter aan toe was kreeg hij alleen het belangrijkste nieuws mee: de overstromingen in Limburg, maar ik kon niets doen. Ik kon amper zitten. Bidden is mooi en goed, maar op een gegeven moment ging dat ook niet meer. Toch heb ik mij altijd geborgen gevoeld in Hem.
Zoals Tobias door allerlei beproevingen heen moest, maar tenslotte behouden thuiskomt, zo gaat mij dat ook gebeuren, zegt de bisschop. Ook ik kom veilig thuis, hoe dan ook.
Over de behandeling met chemokuren merkt hij op dat, als op een gegeven moment verdere behandeling verlenging van lijden zou betekenen, ik daar goed over moet nadenken. Op een gegeven moment moet je de natuur zijn gang laten gaan. Nee, geen euthanasie. Hij gaat de middelen gebruiken die de Kerk toestaat. Katholieken zijn geen masochisten. Je hoeft lijden niet nodeloos te verlengen.
Er kan een moment komen dat het leven geweest is. Van de natuur win je het niet. Palliatieve sedatie is een mogelijkheid, als tijdelijke en eeuwige zaken maar op orde zijn.
Mgr. Smeets is nog kort in Lourdes geweest waar hij nog heel graag een keer naar toe wilde en niet met het idee dat er bij hem een wonder zou gebeuren, maar gewoon bij Maria zijn. Dan is het goed voor hem.
Bang voor de dood is hij niet, ook niet hoe dat zal gaan. Dat houdt hem niet bezig.
Hoe de hemel er uit ziet? Niemand kan zich voorstellen hoe dat zal zijn. De bisschop citeert Paulus die schrijft: ‘Wat het oog niet heeft gezien en het oor niet heeft gehoord, wat in geen mensenhart is opgekomen, dat heeft God bestemd voor wie Hem liefheeft’. Dat zijn niet zo maar woorden. Daar zijn onze zintuigen te beperkt voor.
Zo was zijn  interview in grote lijnen – zo indrukwekkend in zijn aanvaarding, geloof en overgave.
Wie zijn leven verliest omwille van mij en het evangelie, zal het redden.
Dat is de laatste zin van het evangelie deze 24e zondag.
Het moge ons sterken in ons geloof en in het bijzonder mogen allen die in vergelijkbare omstandigheden leven en lijden, bemoedigd worden: door de strijd naar de overwinning, door het kruis naar het licht – onze toekomst.
Dat is de blijde boodschap.

Pastoor R. Wagenaar